સોમવારે સરકારે જાહેરાત કરી હતી કે ભારતે ગ્લોબલ નેટવર્ક રેડીનેસ ઇન્ડેક્સ 2025 માં પોતાનું સ્થાન સુધાર્યું છે. રિપોર્ટમાં ભારતનો ક્રમ ચાર સ્થાન ઉપર આવ્યો છે, જે તેને 45મા સ્થાને રાખે છે. વધુમાં, ભારતે ઘણા મુખ્ય સૂચકાંકોમાં અન્ય દેશોને પણ પાછળ છોડી દીધા છે.

વોશિંગ્ટન, ડીસી સ્થિત એક સ્વતંત્ર, બિન-લાભકારી સંશોધન અને શૈક્ષણિક સંસ્થા, પોર્ટ્યુલન્સ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલ આ અહેવાલમાં વિશ્વભરના 127 દેશોની ડિજિટલ અને નેટવર્ક-સંબંધિત તૈયારીનું મૂલ્યાંકન કરવામાં આવ્યું છે. સંદેશાવ્યવહાર મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે ભારતે માત્ર તેના રેન્કિંગમાં સુધારો કર્યો નથી પરંતુ તેના એકંદર સ્કોરમાં પણ વધારો કર્યો છે. 2024 માં ભારતનો સ્કોર 100 માંથી 53.63 થી વધીને 2025 માં 54.43 થયો છે. મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે તે મહત્વપૂર્ણ છે કે ભારત ઘણા પરિમાણોમાં પ્રથમ ક્રમે છે.

રિપોર્ટ ચાર મુખ્ય પરિમાણોના આધારે દેશોને ક્રમ આપે છે: ટેકનોલોજી, લોકો, શાસન અને અસર. આ ચાર પરિમાણો હેઠળ કુલ 53 વિવિધ સૂચકાંકોનો અભ્યાસ કરવામાં આવ્યો હતો. રિપોર્ટ અનુસાર, ટેલિકોમ સેવાઓમાં વાર્ષિક રોકાણ, કૃત્રિમ બુદ્ધિ (AI) સંબંધિત વૈજ્ઞાનિક સંશોધન પત્રો, IT અને સંદેશાવ્યવહાર સેવાઓ નિકાસ અને ઈ-કોમર્સ કાયદા જેવા ક્ષેત્રોમાં ભારત પ્રથમ ક્રમે છે. વધુમાં, ફાઇબર ઇન્ટરનેટ કનેક્શન, સ્થાનિક મોબાઇલ ઇન્ટરનેટ ઉપયોગ અને આંતરરાષ્ટ્રીય ઇન્ટરનેટ ક્ષમતામાં ભારત બીજા ક્રમે છે. સ્થાનિક બજારના કદ અને આવક અસમાનતામાં ભારત ત્રીજા ક્રમે છે.

સંદેશાવ્યવહાર મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે ભારતની નેટવર્ક તૈયારી તેના આવક સ્તર કરતાં શ્રેષ્ઠ છે. ભારત ઓછી આવક ધરાવતા અને મધ્યમ આવક ધરાવતા દેશોની યાદીમાં બીજા ક્રમે છે, જે તેની ડિજિટલ પ્રગતિને પ્રતિબિંબિત કરે છે. કેન્દ્રીય સંદેશાવ્યવહાર મંત્રી જ્યોતિરાદિત્ય સિંધિયાએ તાજેતરમાં જણાવ્યું હતું કે ભારતમાં વિશ્વમાં સૌથી સસ્તો ડેટા ઉપલબ્ધ છે અને સૌથી વધુ ડેટા વપરાશ છે. તેમણે સમજાવ્યું કે મજબૂત ડિજિટલ માળખાને કારણે, દેશમાં 1.2 અબજથી વધુ મોબાઇલ વપરાશકર્તાઓ છે, અને 4G નેટવર્ક જૂન સુધીમાં દરેક ગામ સુધી પહોંચવાની અપેક્ષા છે.

રાજ્ય માલિકીની ટેલિકોમ કંપની BSNL એ અત્યાર સુધીમાં 97,068 4G સાઇટ્સ ઇન્સ્ટોલ કરી છે, જેમાંથી 93,511 સાઇટ્સ કાર્યરત થઈ ગઈ છે. BSNL આગામી મહિનાઓમાં તેના તમામ 4G ટાવર્સને 5Gમાં રૂપાંતરિત કરવાની યોજના પર કામ કરી રહી છે. 5G સેવાઓ તમામ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં શરૂ કરવામાં આવી છે અને હાલમાં દેશના 99.9 ટકા જિલ્લાઓમાં ઉપલબ્ધ છે.

ટેલિકોમ કંપનીઓએ દેશના ગ્રામીણ અને શહેરી વિસ્તારોમાં કુલ 5.08 લાખ 5G બેઝ ટ્રાન્સસીવર સ્ટેશન (BTS) સ્થાપિત કર્યા છે, જે ભારતની ડિજિટલ શક્તિને વધુ મજબૂત બનાવે છે.

Image Gallery